fbpx

Podstawy biznesu: planowanie strategiczne (kompendium!)

Planowanie strategiczne

Planowanie strategiczne

Planowanie strategiczne

Podstawy biznesu: planowanie strategiczne

Codziennie każdy z nas coś planuje. Myślimy o tym, co mamy osiągnąć i na podstawie tego rozplanowujemy czynności na dzień, decydując, co musi być zrobione, a co może poczekać. Obojętne, czy jesteśmy naukowcami, murarzami, lekarzami czy urzędnikami – robimy plany w życiu osobistym i zawodowym.

Planowanie umożliwia nam bardziej efektywne gospodarowanie zasobami. Kiedy rozplanowujemy swój czas, udaje nam się zrobić więcej rzeczy. Ze względu na nieustanne zmiany, które zachodzą w organizacji, menadżerom potrzebne są realistyczne plany, żeby sobie z nimi skutecznie radzić. Planowanie jest więc jedną z istotnych praktyk zarządzania.



Planowanie strategiczne – sformalizowany proces tworzenia długofalowej taktyki ukierunkowanej na określanie, a następnie realizację celów organizacji, zazwyczaj trwa dłużej niż 5 lat. Dotyczy całościowej alokacji zasobów i priorytetów.

Definicje pojęć

Cel – konkretny, przewidywalny wynik, który chcesz osiągnąć poprzez działania w ramach programu.

Planowanie strategiczne – proces, w którym organizacja określa pozycję jaką chce zajmować w przyszłości oraz sposoby, jakie wykorzysta, by w niej znaleźć.

Strategia – koncepcja prowadzenia działań na 3-5 lat, na której opiera się plan operacyjny.

Plan operacyjny – opis poszczególnych zadań i działań, obejmujący skład osobowy, wymagane środki i czas potrzebny na wykonanie.



Planowanie strategiczne stało się widoczne w korporacjach w latach sześćdziesiątych i pozostaje praktycznie głównym aspektem zarządzania strategicznego.

Jest realizowany przez strategów (oddzielny dział w dużych korporacjach), bądź w firmach z sektora MŚP jest to rola właściciela, managera, lub project managera.

Ci pierwsi angażują wiele podmiotów i źródeł badawczych w analizę organizacji i jej związku ze środowiskiem, w którym konkuruje. Często tworząc całościowo planowanie strategiczne dla swojej firmy korzystają z usług firm konsultingowych.

Planowanie strategiczneŹródło: PWN

Planowanie strategiczne ma wiele definicji, ale zazwyczaj obejmuje określanie celów, wyznaczanie działań zmierzających do spełnienia założeń biznesowych i mobilizowanie wszelkich niezbędnych zasobów do realizacji działań. Planowanie strategiczne opisuje, w jaki sposób cele zostaną osiągnięte za pomocą środków, czyli zasobów. Kierownictwo organizacji zazwyczaj zajmuje się wyznaczaniem strategii. Strategia może być planowana (zamierzona), lub na zasadzie benchmarku, kopiowana od najlepszych przedsiębiorstw w branży.

Planowanie strategiczne obejmuje procesy formułowania i wdrażania. Planowanie strategiczne ma charakter analityczny, lecz sama forma planowanie strategicznego obejmuje syntezę wielu aspektów i składowych, za pośrednictwem myślenia strategicznego. W związku z tym planowanie strategiczne odbywa się wokół działalności związanej z tworzeniem strategii.

Podstawowe zasady

  • Planowanie strategiczne stanowi bazę, na której ludzie podejmują wspólne działania, aby osiągnąć wspólny cel
  • Planowanie pomaga nam bardziej wydajnie gospodarować zasobami
  • Plan strategiczny pomaga reagować na zmiany ponieważ umożliwia przeanalizowanie i przekształcenie struktury organizacji oraz jej programu i działań w procesie ciągłym.




Planowanie dzieli się na:

Strategiczne – 5 lat i dłużej
Taktyczne – 1 do 5 lat
Operacyjne – do 1 roku

Strategią można nazwać celowe działanie organizacji.

W literaturze wymienia się też następujące określenia strategii:


1. Strategia to kompletny plan, który określa jakie decyzje będą podjęte w każdej możliwej sytuacji [Neuman, Morgenstern]
2. Strategia polega na przeanalizowaniu obecnej sytuacji i jej zmianie [Drucker].
3. Strategia to zbiór celów i głównych przedsięwzięć organizacji [Tilles].
4. Strategia jest zespołem decyzji określających perspektywy działalności przedsiębiorstw i jego przewidywane relacje z organizacjami zewnętrznymi [Kieżun].
Źródło: https://edu.pjwstk.edu.pl/wyklady/poz/scb/index28.html


Planowanie strategiczne


Jeśli prowadzisz firmę, lub przedsiębiorstwo to dobrze zoperacjonalizowane planowanie strategiczne może poprawić jej funkcjonowanie (funkcjonowanie organizacji), odpowiednie reagowanie na zmiany otoczenia (w obecnych czasach często bardzo dynamiczne), a także zadziała w sposób ją kształtujący (czyli nie tylko reagujący [prewencyjny] – koncepcja kreatywnej organizacji).


Zadania zarządzania strategicznego bardzo mocno związane są z przedsiębiorstwem, firmą czy organizacją i jej usytuowaniem. Inne będą zadania strategiczne dla organizacji sprzedającej ubrania, a inne dla urzędu gminy.

Pomocne pytania podczas całego procesu planowania strategicznego:

  1. Jaki jest nasz cel, czyli co chcemy osiągnąć?
  2. Co robimy teraz i jak wygląda proces?
  3. Co możemy zrobić żeby osiągnąć cel?
  4. Co możemy zrobić z tego co wymaga zrobienia? Bo niestety nie wszystko jest możliwe.
  5. Czy robienie wciąż tego, co robimy teraz, zaprowadzi nas tam, dokąd chcemy dojść?
  6. Jeśli to robimy jakie odnosimy rezultaty? Mierzymy wskaźnikami matematycznymi ustalając KPI
  7. Sprawdzajmy często czy to co robimy wykonujemy z wcześniej założonymi celami. Audytujemy proces.


Powyższych pytań można użyć w dowolnym kontekście. Nie tylko planując strategię, ale również do naszych celów osobistych. Przykład, chcę zbudować ładny duży dom (cel), w tej chwili mam swoją firmę i dobrze prosperuje (co robimy teraz i jak wygląda proces), żeby zarobić więcej muszę stworzyć nowy plan sprzedaży dla pracowników, bo nie zarobię na dom (Co robimy żeby osiągnąć cel)… itd.


Jak wynika z przedstawionych rozważań w planowaniu strategicznym niezależnie od zakresu cały czas następuje przenikanie się procesu jego budowy. Wyróżnić można następujące cztery podejście do budowy planu strategicznego.


Cały proces planowania strategicznego scharakteryzować możemy jako:

  • Analizę strategiczną
  • Planowanie strategiczne
  • Realizację strategiczną




Planowanie strategiczne



W kolejnych wpisach poruszę tematy związane z narzędziami do odpowiedniego z każdych tych etapów planowania strategicznego:
analiza SWOT,
macierz BCG,
7sMckinsey,
analiza 5 sił Portera

Planowanie strategiczne w pięciu krokach



Ciężko jest osiągnąć cokolwiek bez planu. Niezależnie od tego, czy prowadzisz dużą firmę, chcesz zorganizować urodziny swojej córce, czy chcesz wyjechać na wakacje. W każdym z tych przypadków potrzebujesz planu strategicznego.


Plan strategiczny analizuje wszystkie czynności, które może wykonać Twoja firma, i zawęża je do rzeczy, w których jesteś na prawdę dobry. Plan strategiczny pomaga także liderom biznesu określić, gdzie spędzać czas, kapitał ludzki i pieniądze.

Ale w jaki sposób małe firmy powinny planować strategię? Istnieją setki książek biznesowych poświęconych temu tematowi. Niestety w większości nie są one pisane przez prawdziwych przedsiębiorców, dlatego dzisiaj, na podstawie wieloletniego doświadczenia w prowadzeniu firm, podzielę się z Wami schematem planowania strategicznego.


Opracowanie planu strategicznego może wydawać się przytłaczającym procesem, ale jeśli go zrozumiesz, to zobaczysz, że poradzisz sobie (przynajmniej w ogólnym zakresie) bez mojej pomocy.

Planowanie strategiczne

Planowanie strategiczne- pięciostopniowe podejście:


1. Ustal, gdzie jesteś.

To jest trudniejsze niż Ci się wydaje. Niektórzy ludzie widzą, jak CHCĄ widzieć siebie, a nie to, jak naprawdę wygląda sytuacja. Wiele małych firm zostaje uwięzionych w tej samej pułapce.

Aby uzyskać dokładny obraz tego, gdzie znajduje się Twoja firma, przeprowadź zewnętrzne i wewnętrzne audyty, aby dokładnie zrozumieć rynek, konkurencyjne środowisko i kompetencje Twojej organizacji (Twoje rzeczywiste kompetencje). We wcześniejszej części podałem kilka linków do najpopularniejszych narzędzi.

Przystępując do planowania należy przedsięwziąć następujące kroki:

1. Zorganizować zespół planujący.

– podzielić odpowiedzialność w procesie planowania

– wybrać odpowiednich ludzi do zespołu planującego (z samej organizacji i z zewnątrz)

– poinformować wszystkich członków i pracowników o sposobie planowania i przydzielonych im zadaniach (pamiętajmy, że najlepiej w proces planowania zaangażować jak największą liczbę osób z organizacji)

2. Ustalić czas planowania i kalendarz spotkań

– jak długo ma trwać proces planowania

– kiedy, ile spotkań i z kim ma się odbyć

3. Ustalenie wspólnej dla całej organizacji procedury planowania i formatu planu (dokumentu)

– cała organizacja powinna mieć ten sam system planowania i każdy uczestnik procesu powinien być z nim zaznajomiony

– w wyniku planowania powstaje dokument – plan strategiczny, warto ustalić, jaki będzie miał format

4. Zebranie aktualnych informacji o status quo organizacji (statut, ważne porozumienia i uchwały, intencje członków, fundatorów)



2. Określ, co jest ważne.

Skoncentruj się na tym, gdzie chcesz dotrzeć. Tylko to może wyznaczyć kierunek działania przedsiębiorstwa w długim okresie i jasno określić misję (rynki, klienci, produkty itp.) Dodaj do tego wizję (urzeczywistnienie tego, co powinna lub może przynieść przyszłość Twojej firmie).

Dzięki tej analizie możesz określić kwestie priorytetowe, tak istotne dla zdrowego wzrostu przedsiębiorstwa, które ​​wymagają pełnej i stuprocentowej uwagi całego zespołu zarządzającego. Plan strategiczny powinien koncentrować się na tych kwestiach.

Jeżeli Twoja organizacja nie ma nadrzędnego celu – jasno określonej wizji i misji – jest mało prawdopodobne, żeby kiedykolwiek rozkwitła. Będzie ona po prostu reagowała na różne pojawiające się na bieżąco problemy i presje, co jest drogim, mało skutecznym i zachęcającym sposobem działania na dłuższą metę.

Określenie wizji organizacji (wypadkowej wizji jej członków) pozwala na wytyczenie kierunku rozwoju organizacji, obszaru działania, odbiorców, uznawanego systemu wartości, itp. Wizja jest niejednokrotnie niezrozumiała dla osób spoza organizcji. Dlatego dla jej lepszego zakomunikowania na zewnątrz i jednolitego rozumienia wewnątrz grupy opracowuje się misję organizacji, precyzującą kluczowe informacje o grupie.

Przedstawienie misji na piśmie nie jest łatwe, ponieważ trzeba znaleŸć równowagę między chęcią zrobienia całej masy rzeczy, a racjonalną oceną możliwości organizacji. Deklaracja misji powinny wyrażać to, co w najbardziej podstawowy sposób oddaje specyfikę organizacji.

Deklaracja misji nie powinna być długa (kilka zdań) i może być wyrażona w kilku oddzielnych paragrafach.

Poniższe pytania pomogą Ci przygotować się do sformułowania lub oceny misji Twojej organizacji:

1. Jakimi problemami ochrony środowiska/przyrody zajmuje się aktualnie Twoja organizacja?

2. Czy są to problemy najbardziej palące w geograficznym obszarze działania organizacji? Czy istnieją inne bardziej palące problemy? Jeśli tak, wymień je.

3. Jaka jest aktualnie sformułowana misja Twojej organizacji?

4. Czy misja ta jest właściwa? Czy organizacja działała w ramach innej, nie wyrażonej formalnie misji? Jeżeli tak, jakiej? Jaka byłaby najbardziej stosowna misja dla organizacji, zarówno teraz, jak i w ciągu najbliższego okresu od jednego do trzech lat?



3. Określ, co musisz osiągnąć.

Określ oczekiwane krótkoterminowe cele, które jasno określają, co Twoja organizacja musi osiągnąć, aby rozwiązać problemy priorytetowe.

W odróżnieniu od deklaracji misji, która mówi ludziom, czym jest organizacja, cele są konkretnymi, określonymi punktami, czy stacjami końcowymi. Cele strategiczne odzwierciedlają konkretne warunki zewnętrzne i wewnętrzne możliwości każdej organizacji.

Cele strategiczne określa się w oparciu o problemy kluczowe wynikające z analizy otoczenia zewnętrznego organizacji i jej wewnętrznych zalet i słabości. Problemy kluczowe są to największe przeszkody, jakie stoją na drodze do realizacji misji organizacji. Cele strategiczne przekładają te problemy na działania zmierzające do ich rozwiązania.

Kryteria prawidłowo określonego celu:

1. Zgodny z funkcją społeczną/misją organizacji.

2. Sprawdzalny. Można stwierdzić, kiedy został osiągnięty.

3. Skoncentrowany na wynikach, nie tylko na działaniach.

4. Krótki, prosty, precyzyjny i zrozumiały.

5. Zawiera czasownik opisujący konkretne działanie.

6. Realistyczny i wystarczający. Ani za trudny, ani za łatwy.




4. Określ odpowiedzialność i opracuj strategię.

W ten sposób dotrzesz do miejsca, do którego chcesz się udać. Strategie, plany działania i budżety to wszystkie etapy procesu, które skutecznie komunikują, w jaki sposób przeznaczyć czas, kapitał ludzki i pieniądze, aby rozwiązać problemy priorytetowe i osiągnąć określone cele.

Każda organizacja ma swoje mocne i słabe strony. Im lepiej wykorzystujesz swoje mocne strony i kompensujesz słabe, tym większe będzie powodzenie Twojego planu strategicznego.

Zanim zajmiemy się szczegółowo planowaniem strategicznym, spróbujmy przyjrzeć się pięciu zasadniczym elementom organizacji. Elementy te występują niemal w każdej organizacji, a plan strategiczny pomaga liderom organizacji połączyć te elementy w jedną całość, podporządkowaną jasno sprecyzowanemu celowi społecznemu. Tych pięć elementów, to:

1. Zarząd – Zarząd nadaje ogólny kierunek i opracowuje procedury organizacyjne. Jest on również odpowiedzialny za wytworzenie pozytywnego środowiska pracy, w którym zasoby organizacji są zarządzane skutecznie, a programy są sprawnie realizowane.

2. Zasoby finansowe – Zasoby finansowe obejmują środki pochodzące od członków, fundacji, przedsiębiorstw, osób fizycznych, sprzedaży towarów lub usług oraz Ÿródeł specjalnych, jak loterie czy bankiety. Zasoby te finansują programy i działania organizacji.

3. Ludzie – Ludzie to najcenniejszy zasób organizacji. Ponieważ zdolności każdej jednostki zwiększają szanse powodzenia grupy, rekrutacja i motywacja właściwych ludzi jest jednym z zasadniczych zadań liderów organizacji.

4. Programy – U sedna każdej organizacji leżą działania lub usługi, które ona oferuje. Najlepsze działania i usługi opierają się na wszystkich zasobach organizacji; to znaczy, są one zgodne z celem społecznym (misją) organizacji, kwalifikacjami jej członków oraz profilem finansowym.

5. Informacja/opinia publiczna – Organizacja musi informować ogół społeczeństwa nie tylko o konkretnych problemach związanych ze środowiskiem, ale także o sobie i swoich działaniach. Do instrumentów oddziaływania na opinię publiczną można zaliczyć m.in. artykuły prasowe, wywiady dla radia i telewizji, broszury i wystąpienia.

W tym etapie będziesz musiał jeszcze opracowywać strategie osiągnięcia swoich celów. Na początek wróć do swoich ocen czynników wewnętrznych i zewnętrznych wpływających na Twoją organizację. Celem tej analizy jest określenie sposobu minimalizacji ryzyka i maksymalizacji korzyści. (Na przykład, jeżeli rząd Twojego kraju jest niestabilny, prawdopodobnie nie będziesz dążyć do wspólnych przedsięwzięć z rządem, ani nie będziesz oczekiwać znaczącego finansowania. Jeżeli dowiadujesz się, że pewna fundacja wyraziła chęć wspierania działań w obszarze Twojego zainteresowania, skontaktujesz się z tą fundacją). Pamiętaj, że wciągnięcie do procesu formułowania strategii różnych osób zapewni zróżnicowane widzenie problemów.

W tym etapie tworzysz różne kombinacje celów strategicznych bazując na przyznawanych im priorytetach. Różne prirorytety dla różnych celów dadzą różne strategie działania na najbliższe kilka lat.

Istnieje wiele sposobów generowania strategii planowania strategicznego. Możesz poprosić personel i członków zarządu o pomysły w sposób nieformalny, możesz także z wyżej wymienionymi i innymi osobami odbyć spotkanie, na którym rozpętacie „burzę mózgów”, aby wyłonić możliwości zdobycia środków. Jeszcze innym sposobem generowania opcji jest rozmowa z członkami innych organizacji i dowiedzenie się, co było skuteczne w ich przypadku. Używanie wielorakich technik generacji jest najkorzystniejszym sposobem opracowywania alternatywnych strategii. Jeżeli organizujesz zebranie z pracownikami i członkami zarządu, będzie Ci zależało na wytworzeniu atmosfery otwartości, aby każdy swobodnie zgłaszał swój pomysł.


5. Przegląd.

Analizuj, analizuj, analizuj. To jeszcze nie koniec. Planowanie strategiczne to niekończący się proces. Musisz być elastyczny, bo rynek zmienia się bardzo szybko, w epoce cyfrowej. Aby upewnić się, że plan działa zgodnie z założeniami, należy regularnie przeprowadzać zaplanowane przeglądy, a także w razie potrzeby dopracowywać je, minimum raz na kwartał.

W celu przekonania się, że plan jest dobry, po zakończonym procesie planowania, powinieneś przeprowadzić ocenę wyników. Można to zrobić różnymi sposobami. Zaangażować osoby z zewnątrz do przeczytania planu (dokumentu). Przede wszystkim powinieneś przyjrzeć się zgodności wybranej strategii z misją Twojej organizacji, a następnie skonfrontować z wynikami analizy (zewnętrznej jak i zewnętrznej). Jeszcze raz przeanalizuj alternatywne strategie i zastanów się, czy któraś z nich na pewno nie znajdzie zastosowania.

Najlepiej, gdy cały planujący zespół plus inni członkowie organizacji mają możliwość weryfikacji planu.




Plan strategiczny to cudowna rzecz. Pomoże Ci przenieść swój mały biznes do miejsc, o których nigdy nie myślałeś, że to możliwe. Jeśli jeszcze tego nie zrobiłeś, poświęć czas, aby już teraz opracować plan strategiczny. Pomoże to utrzymać Twój biznes na dobrej drodze, a Ty skupisz się na przyszłości.

Jeśli nie jesteś jeszcze pewien swoich umiejętności, lub wykonałeś planowanie strategiczne, ale przeczuwasz, że nie jest on zbyt dobry to czytaj dalej.

Oto dlaczego Twoje plany strategiczne prawdopodobnie nie są planami strategicznymi, a nawet planami.



strategia planowania


Na początku moich szkoleń na temat planowania strategicznego pytam uczestników, którzy zajmują pozycję od Executive i właścicieli firm, po członków zarządu i dyrektorów generalnych, do kierownictwa średniego (głównie managerowie), aby podzielili się ze mną swoim schematem planowania strategicznego. Na początku patrzą na mnie pytająco, gdy zdają sobie sprawę, że to trudne pytanie.

Planować strategicznie trzeba według określonego wzoru, dostosowanego dla firmy. Są to zbyt poważne decyzje, aby polegać na przeczuciach i chwilowych natchnieniach.

Rezultaty są zawsze zadziwiające dla mnie i dla nich. Oto niektóre odpowiedzi , które otrzymałem na moich szkoleniach: uruchamiam nową usługę, marketing naszych produktów poprzez właściwe kanały, zatrudniam kolejnych sprzedawców i tak dalej.

Przepraszam, ale nawet jedna z tych odpowiedzi nie jest strategią.


Kluczem do skutecznego planowania strategicznego jest pozycjonowanie jednego biznesu przeciwko innym – na przykład GM przeciwko Fordowi i Toyocie.
Czym dokładnie jest pozycjonowanie? Jest to skupiani się na strategicznych czynnikach istotnych dla każdej kluczowej grupy interesariuszy.

Organizacja istnieje w ramach systemu składającego się z transakcji między sobą, a jej kluczowymi interesariuszami (klienci, pracownicy, dostawcy i udziałowcy). Organizacje różnią się szczegółami tych zestawów, oczywiście w zależności od typu i złożoności branży, w której na co dzień funkcjonują.

Zadaniem zespołu ds. planowania strategicznego, a w przypadku małej firmy – Twoim, jest tworzenie pozycjonowania dotyczącego czynników, które dostarczają wartości kluczowym interesariuszom organizacji i spełniają jej cele.


Przykład. Aby zapewnić wdrożenie, zespół planowania strategicznego musi zidentyfikować pewne działania na poziomie projektu lub programu. McDonald’s musiał to zrobić, gdy pojawił się trend „zdrowie i fitness” wśród ich klientów. Czyli praktycznie większości osób. Do asortymentu musieli wprowadzić więcej zdrowych produktów, głównie sałatek. Zwiększyli więc naciski na produkty owocowo-warzywne, oraz opcję dla klientów do projektowania własnych hamburgerów. Okresowe oferty specjalne zwiększające ich zainteresowanie.

Jeśli spojrzysz z góry na przedstawiony przeze mnie proces, zobaczysz, że obejmuje on projektowanie systemu. Każda z kluczowych grup interesariuszy jest z kolei brana pod uwagę, czego chce od niej organizacja (cel) i czego od niej oczekują główni interesariusze (czynniki- planowanie strategiczne).

Na przykład klienci chcą efektywnej wydajności w takich kwestiach, jak cena i obsługa klienta. Zespół planowania strategicznego musi następnie zdecydować o pozycji organizacji w odniesieniu do tych czynników (planowanie strategiczne).

Będzie to oczywiście warunkowane badaniami klientów. Po wykonaniu analizy, kolejnym krokiem jest zapewnienie zgodności. Dopasowanie relacji pracowników (najczęściej handlowców i biura obsługi klienta) do relacji z klientami. Idąc tym tropem, tworzymy cały system, tego czym jest planowanie strategiczne, dodajemy dostawców, informujemy udziałowców itd.


Jeśli nie wiesz jak wykonać dobrze planowanie strategiczne a co za tym idzie ustalić strategię dla firmy:
+48 790-768-482 info@rafalszrajnert.pl


Do zobaczenia na żywo!

PS.
Koniecznie odwiedź nasz SKLEP



mgr Rafał Szrajnert
Rafał Szrajnert ukończył studia magisterskie na wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego , a także studia podyplomowe. Jest przedsiębiorcą z ogromnymi sukcesami, Oprócz własnej działalności prowadzi doradztwo biznesowe, coaching i szkolenia, szeroko znane w Polsce.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Po pierwsze, wreszcie ruszył długo wyczekiwany kanał YouTube! Link: https://www.youtube.com/channel/UCp3v4HZdCe_U1TBdjtrPnVQ/videos

Po drugie, darmowy raport! ZOBACZ JAK ZWIĘKSZYLIŚMY RUCH NASZEGO KLIENTA O 326%!

Zapisz się na newsletter e-mail i pobierz darmowy raport.

Po pierwsze, wreszcie ruszył długo wyczekiwany kanał YouTube! Link: https://www.youtube.com/channel/UCp3v4HZdCe_U1TBdjtrPnVQ/videos Po drugie, darmowy raport! ZOBACZ JAK ZWIĘKSZYLIŚMY RUCH NASZEGO KLIENTA O 326%! Zapisz się na newsletter e-mail i pobierz darmowy raport.