Co to są zabobony, przesądy, wierzenia ludowe

Zarządzanie jakością
Zarządzanie jakością + metody i narzędzia
15 maja, 2021
7 mikroekspresji makroekspresje
Mowa ciała, czyli jak czytać ludzi i odczytywać gesty.
17 maja, 2021

Co to są zabobony, przesądy, wierzenia ludowe

zabobony
zabobony

Czy istnieją przesądy które się sprawdzają?

Kiedyś zrobiłem wpis podobny pod pewnymi względami, czyli dlaczego wierzymy we wróżki i horoskopy- efekt barnuma.

Cóż, najpierw wyjaśnijmy czym są zabobony…

REKLAMA:

Koniecznie zobacz naszą platformę ze szkoleniami online:

kurs pewności siebie

Wśród ludzi żyjących we wspólnocie istnieje pewna ilość nieracjonalnych przekonań, które czasem wynikają ze strachu, czasem z bezradności, a czasem ze zbiegów okoliczności. Nazywa się je „przesądami”. Te przekonania istnieją od czasu stworzenia pierwszego człowieka. Wiele z nich nie jest związanych z żadną podstawą naukową, rozumem, współczesnością, wiarą czy religią. 

Chociaż nie mają one nic wspólnego z mądrością i rozumem, niestety nie można ich usunąć i wyeliminować. 

Co to są zabobony

Zabobony są wiarą i praktyką zazwyczaj wynikającą z niewiedzy, niezrozumienia nauki lub przyczynowości (złe oszacowanie korelacji przyczyna-skutek), wiara w los czy magii , postrzeganie nadprzyrodzonego wpływu, lub tego że ludzie obawiają się tego, co jest znane.

Pojęcie zabobon jest powszechnie stosowane do wierzeń i praktyk dotyczących szczęścia, proroctw i pewnych istot duchowych, szczególnie przekonania, że ​​przyszłe wydarzenia mogą być przepowiedziane przez konkretne (pozornie) niepowiązane wydarzenia wcześniejsze.

Ponadto słowo przesąd jest często używane w odniesieniu do religii niepraktykowanej przez większość danego społeczeństwa, niezależnie od tego, czy dominująca religia zawiera rzekome przesądy.

Zabobony i psychologia

Behawioryzm:

W 1948 roku psycholog behawioralny BF Skinner opublikował artykuł w Journal of Experimental Psychology , w którym opisał swoje gołębie, które okazywały coś co wydawało się zabobonnym zachowaniem. 

zabobony

Jeden gołąb wykonywał zwroty w swojej klatce, inny kołysał głową, podczas gdy inne również wykazywały szereg innych zachowań. 

Wszystkie te zachowania były wykonywane rytualnie, próbując otrzymać pożywienie z dozownika, mimo że dozownik został zaprogramowany tak, aby wydawał pokarm w określonych odstępach czasu, niezależnie od działań gołębi.

Skinner uważał, że gołębie próbowały wpływać na ich karmienie. Następnie przedstawił to jako propozycję dotyczącą natury zabobonnego zachowania u ludzi. 

Teoria Skinnera dotycząca przesądów jako natury zachowania gołębi została zakwestionowana przez innych psychologów, takich jak Staddon i Simmelhag, którzy opracowali teoretyzację alternatywnego wyjaśnienia zachowania gołębi.

zabobony, przesądy, wierzenia ludowe

Pomimo wyzwań stawianych przez Skinnera w interpretacji źródła zabobonnego zachowania gołębi, jego koncepcja harmonogramu posiłków została wykorzystana do wyjaśnienia zabobonnego zachowania u ludzi. 

U ludzi możemy znaleźć tzw. efekt wzmocnienia. Efekt ten oznacza, że ​​ilekroć osoba wykonuje czynność oczekującą wzmocnienia, a żadna nie wydaje się pojawiać, w rzeczywistości tworzy poczucie trwałości, czyli utrwala się w naszym zachowaniu.

Perspektywa ewolucyjna / poznawcza 

Z prostszej perspektywy, dobór naturalny będzie miał tendencję do wzmacniania tendencji do generowania słabych skojarzeń lub heurystyk, które są nadmiernie uogólnione. Jeśli istnieje duża przewaga związana z przetrwaniem w tworzeniu prawidłowych skojarzeń, przeważa to nad negatywami wynikającymi z robienia wielu nieprawidłowych, „przesądnych” skojarzeń.

Argumentowano również, że mogą istnieć powiązania między zaburzeniami obsesyjno-kompulsyjnymi a przesądami. 

Mechanizmy – dlaczego wierzymy w zabobony

Wydaje się, że ludzie wierzą, że przesądy wpływają na wydarzenia, zmieniając prawdopodobieństwo obecnie możliwych wyników, a nie tworząc nowe możliwe wyniki. 

Na przykład w przypadku wydarzeń sportowych uważa się, że szczęśliwy rytuał lub przedmiot zwiększa szansę, że sportowiec osiągnie szczyt swoich możliwości, zamiast zwiększać ich ogólne umiejętności w tym sporcie. 

Psycholog Stuart Vyse zwrócił uwagę, że do około 2010 roku „badacze zakładali, że przesądy są irracjonalne i skupiali się na odkryciu, dlaczego ludzie są przesądni”. 

co to są zabobony

Vyse następnie opisał badania, które dotyczyły związku między występem sportowca a zabobonnymi rytuałami. Wstępne prace wykazały, że takie rytuały mogą zmniejszać stres, a tym samym poprawiać wydajność.

Występowanie, czyli kiedy wierzymy w zabobony i przesądy?

Ludzie mają tendencję do przypisywania wydarzeń przyczynom nadprzyrodzonym, czyli jakimś przyczynom zewnętrznym- najczęściej w dwóch okolicznościach.

1.Ludzie są bardziej skłonni przypisać wydarzenie zabobonnej przyczynie, jeśli jest mało prawdopodobne, niż jeśli jest prawdopodobne. Innymi słowy, im bardziej zaskakujące wydarzenie, tym większe prawdopodobieństwo, że wywoła nadprzyrodzone wyjaśnienie. Uważa się, że wynika to z motywacji do podstawowej chęci kontrolowania otoczenia. Kiedy żadna naturalna przyczyna nie może wyjaśnić sytuacji, przypisanie zdarzenia przesądnej przyczynie może dać ludziom poczucie kontroli i zdolność przewidywania tego, co wydarzy się w ich środowisku. 
Mówi o tym badanie Waytz’a i grupy innych naukowców z 2010r.

przesądy

2.Ludzie są bardziej skłonni przypisać wydarzenie zabobonnej przyczynie, jeśli jest ona negatywna niż pozytywna. Nazywa się to negative agency bias.  I o tym mówi badanie Morewedge z 2009.

Czyli podsumujmy. po pierwsze kiedy zdarzenie jest mało prawdopodobne i po drugie jeśli jest negatywne, czyli może dotyczyć np jakiejś klątwy albo wypadku. Stłuczone lustro, przejście pod drabiną itp. raczej nie mamy pozytywnych zabobonów, a raczej tego typu przesądy nie są aż tak powszechne. Zobacz białego kota a spotka Cię 7 lat szczęścia itp.

Co być dodał jeszcze do artykułu pt. Co to są zabobony, przesądy, wierzenia ludowe ?

REKLAMA:

Koniecznie zobacz nasze szkolenie z analizy biznesowej:

kurs analiza biznesowe modele
Rafał Szrajnert
Rafał Szrajnert
Rafał Szrajnert to doktorant (PhD) specjalizujący się w zarządzaniu i marketingu. Ukończył studia magisterskie na wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego, a także studia podyplomowe. Jest przedsiębiorcą z ogromnymi sukcesami, Oprócz własnej działalności prowadzi doradztwo biznesowe, coaching i szkolenia, szeroko znane w Polsce. Profil działalności to: -doradztwo marketingowe -konsulting marketingowy -szkolenia, kursy -doradztwo biznesowe (psychologia, coaching) -marketing (seo, reklamy CPA, PPC)

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Uzyskaj dostęp do ekskluzywnych wskazówek, strategii i CASE STUDY, których nie udostępniam nigdzie indziej.

Zapisz się na newsletter.

Zapisz się i otrzymuj ciekawe informacje!

Podaj imię i adres email, aby przejść dalej

Uzyskaj dostęp do ekskluzywnych wskazówek, strategii i CASE STUDY, których nie udostępniam nigdzie indziej.
Zapisz się na newsletter.

Zapisz się i otrzymuj ciekawe informacje!

Udostępnij!